Een moeder kan geen bastaard maken

De grote waarde van de familiekunde ligt hierin, dat zij door de lotgevallen te belichten van mensen die soms honderden jaren voor ons hebben geleefd, een gevoel van mildheid en begrip aankweekt, ook ten opzichte van personen die wel eens iets gedaan hebben dat men graag als een "fout" bestempelt. De akte die hierna volgt schetst in enkele zinnen een heel leven van een zwaar beproefde vrouw die zich op haar levensavond bekommert om haar natuurlijk kind dat zij te verdedigen heeft tegen de aanspraken van haar wettige kinderen. Zij beroept zich daartoe op het beginsel dat "een moeder egeen bastaert nae rechte en can maken".

Testament voor Mayken de Voight weduwe Aert Eyckmans.

Desen vyffden juni XVIe ende acht en twintich compareerde voor Victor Lanfrancqui, stathouder des drossaerts Cornelis Keulemans ende Gommaer Hellemans schepenen ende Cornelis Bals, secretaris der vryheid van Rumpst, Mayken de Voight wylen Gommaertsdochter, weduwe wylen Aerdt Eyckmans den welcken geleden bat dan tweentwintich jaeren is overleden ende soe lange weduwe geweest, verclaerende hoe dat sy in den selven haeren weduwelycken staet wel twee jaeren nae doverlyden van haeren voorscreven man heeft gehuert van wylen Cathelyne Behagelaerts, weduwe Gielis Eyckmans ende Gielis de Malsche hueren assistent ende momboir, sekere ledige erve ende hoffstede aenden selven Keulemans voor een lyfrente hadde gemaect haer leeffdage lanck geduerende aen haer te betaelen ende naer haer doot in erffelycke rechte te blyven besitten ende gebruycken. Op welcke ledige erve sy comparante een huys heeft geset ende gebauwt met assistentie van goedelieden welck huys daernaer by ongelucq is affgebrant ende alsoe by haer wederomme opgemaect ende alsoe sy in haeren weduwelycke staet een kint heeft verwect van Peeter Struys, joncman dyer t yt wesende, nu oudt wesende tselve kint sesthien jaeren met name Pieter Struys, den welcken haere kinderen namentlyck Aert Eyckmans ende Pieter Asselberchs man ende momboir van Elisabeth Eyckmans, souden meynen naer haer comparante doot vuyt te sluyten ende het voor bastaert te houden, hoewel een moeder egeen bastaert nae rechte en can maken ende om alle questien ende differenten die namaels tusschen de voorscreven haer kinderen dyen aengaende souden mogen opstaen ende rysen te verhueden heeft alsoe gewilt ende begeert voor haeren vuytersten wille by forme van testament, codicille of donatie metten levendig lyve, dat den voerscreven Pierken Struys, haer natuerlyck sone, naer haer doot soe diepe sal commen paerten ende deylen in haere achter te laten goederen van have ende erve ende merckelycken oyck in haeren voerscreven huyse ende hove, wesende haer eenich erffgoet, als dander haere wettige kinderen voor reedene seggende dat sy nu oudt ende ongevallich is ende dat den selven Pierken haeren sone haer nu is bystaende, haer helpende den cost winnen, willende ende vuyterlyck begeerende dat tgene voerschreven in der vuegen voere verhaelt naer haer testatrice doot sal worden geachtervolcht onderhouden ende syn volcommen effect sorterende sonder eenige exceptie of contradictie niettegenstaende eenige costumen of lantrechten ter contrarien citerende die sy in desen heeft gederogeert ende derogeert mist desen al sonder argelist. Actum tn daghe maendt jaere ende presentie voerscreven.
Cornelis Bals. 1628.

Rijksarchief Antwerpen, G.A. Boom, register 61, f85.

(bewerkt door O.H. THYS, artikel raadpleegbaar in Vlaamse Stam)

Deze informatie is vrij beschikbaar.
Nochtans zou ik het zeer op prijs stellen moesten aanvullingen mij kenbaar worden gemaakt.